جارێكی تر هەولێر؛ ناوەندێكی دیپلۆماسیی گرنگ

دەرەنجامی سیاسەتێكی حەكیمانەی كوردستانی، دەبینین ئەمرۆ هەولێر  لەسەر ئاستی نەك تەنها هەرێمی کوردستان و عێراق بەڵكوو لەسەر ئاستی ناوچەكەش، بووە ناوندێكی دپلۆماسی و سیاسیی گرنگ و كاریگەر. ئەوەتا دووبارە هەولێر لەسەر ئاستی كێشە گەورەكانی ناوچەكە ڕۆڵی چارەدۆز دەگێڕێت.

هەر لەگەڵ پەرەسەندنی كێشەكانی نێوان هێزەكانی سوریای دیموکرات و حكومەتی ڕاگوزەر لە دیمەشق، سەركردایەتیی سیاسیی كوردستان لە هەولێر هەوڵەكانی خۆی خستە گەڕ بۆ ڕاگرتنی ئەو گرژیانە و چارەسەری كێشەكان بە دیپلۆماسیەت و زمانی لێكتێگەیشتن و ئاشتی. ئەمرۆ 17/1/2026 لەگەڵ پەرەسەندنەكانی دۆخی سووریا لە ڕۆژهەڵاتی ئەو وڵاتە و هێرشەكانی  سوپای عەرەبیی سوریا دژی ئەو ناوچانە، هەر یەكە لە تۆم باراك، نێردەی تایبەتی ویلایەتە یەكگرتوەكانی ئەمەریكا لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و مەزڵووم عەبدی، فەرماندەی گشتیی هێزەكانی سوریای دیموكرات، لە هەولێر كۆبوونەوە.

كۆبوونەوەكەی تۆم باراك و مەزڵووم عەبدی بە ئامانجی كۆتاییهێنانە بە گرژییەكانی سوریا و دۆزینەوەی باشترین ڕێگا چارەیە بۆ دەربازبوون لەم دۆخە نەخوازراوە و زامنكردنی مافی هەموو لایەك و دروستكردنی سەقامگیریە. بەر لە كۆبونەوەیان، تۆم باراك و مەزڵوم عەبدی بەجیا لەگەڵ سەرۆك بارزانی كۆبوونەوە و دیدگای خۆیان بۆ  چارەسەر خستە بەردەستی بەرێزیان.

ئەمە دەستكەوتە بۆ هەرێمی كوردستان. ئەم پێشهاتانە دەرخەری ئەو ڕۆڵە گەورە و گرنگەی هەولێرە لە ناوچەكەدا وەك ناوەند و سەنتەرێكی سیاسی و دپلۆماسیی گرنگ كە جێی دڵخۆشی هەموو كوردێكە و ئەمە دەستكەوتێكە بۆ هەموو كوردانی دنیا هەروەها شانازیە بۆ هەرێمی كوردستان.

ئەوەتا لە كاتێكدا هەموو ناوچەكە دژبەیەك وەستاوەتەوە و زۆربەی پەیوەندیەكان پچڕاون كەچی دەبینین هەولێر چالاكانە هەموو لایەك كۆ دەكاتەوە و هەمووانیش چاویان لەسەر هەولێرە. ئەمە دەستكەوتێكی مەزنە بۆ هەرێمی كوردستان بۆیە پارت و لایەنە سیاسیەكانیش دەبێ بە گرنگیەوە تەماشای ئەم ڕۆڵە بكەن و لە ئاستیا بن و ڕێزی لێبگرن.

 
ڕۆڵی دیپلۆماسیی هەولێر دەرەنجامی ئامادەیی  عەقڵێكی سیاسیی كراوە و دوور بین و ئاشتیخوازە  كە توانای لێكنزیكردنەوە و كەم كردنەوەی ناكۆكیەكانی هەیە.

ئەم عەقڵە دیپلۆماسی و چارەسەرخوازەی هەولێر هاوشێوەی ئەو عەقڵە دپلۆماسیە جیهانیەیە كە كێشەكان بە ڕێگەی دیپلۆماسیەت و ئاشتی چارەسەر دەكات نەك بە  پەنابردن بۆ گرژی و توندوتیژی و دروستكردنی قەیران.

بۆیە لەكاتێكدا هەولێر ئەم ڕۆڵە گەورەیە لە سەر ئاستی دەرەوە دەبینێت زۆر بە ئاسانتر لە ناوخۆدا دەتوانێت كێشەكان چارەسەر بكات و گرێكان بكاتەوە. هەر هێزێكیش ئەم ڕۆڵە گەورەیە نادیدە بگرێت و بیەوێت دژایەتی هەولێر بكات بۆ مەرامە تایبەتیەكانی خۆی،  بێگومان بە ڕێگایەكی هەڵەدا ڕۆشتوە و دەكەوێتە دەرەوەی سیاسەتی ناوچەكە.

بۆیە وەك چۆن هەمووان هەولێریان كردۆتە سەنتەری چارەسەری كێشەكانیان و چاویان لەوێیە، با خۆشمان لە ناوخۆدا قەدری ئەم دەستكەوتە بزانین و هەرلەوێ كێشەكانمان چارەسەر بكەین.