بەهۆی سزاکانی ئەمریکا کێشە بۆ هەناردەکردنی بەشێکی نەوتی عێراق دروست بووە

ئاڤا نیوز

بەهۆی سزادانی بازرگانێکی کورد لەلایەن ئەمریکاوە، کێشە بۆ هەناردەکردنی بەشێک لە نەوتی بەسرە دروست دەبێت و هۆشداریش دەدرێت کە دەبێتە هۆی ئیفلیجبوونی بەشێک لە سیستمی هەناردەکردنی نەوتی عێراق و ڕۆژانە ملیۆنان دۆلاری زیانی بۆ حکومەت هەیە.

چیرۆکی سەرەکی: سەرەتای ئەم مانگە ئەمریکا سزای بەسەر بازرگانێکی عێراق - بەریتانی بەناوی 'سەلیم ئەحمەد سەعید' ناسراو بە "ئومێد" سەپاند، کە کوردە و خەڵکی سلێمانییە. تۆمەتبار کراوە بەوەی تۆڕێکی قاچاخچێتیی بەڕێوە بردووە، نەوتی ئێرانی بە ناوی نەوتی عێراق فرۆشتتووە بە قاچاخ و بەڵگەنامەی ساختەی دروست کردووە، ئەمریکاش پێی زانیوە و سزای داوە و خستوویەتیە لیستی ڕەش، نابێت هیچ کەس و کۆمپانیایەک کاری لەگەڵ بکات.

چی ڕوویدا: عێراق لە بەندەری خۆر زووبێر نەوت دەفرۆشێت لە بەسرە، چەند سەکۆیەکی هەیە، واتا ناوچەیەک کە بە عەرەبی پێی دەڵێن 'ڕەسیف'، نزیکەی هەشت دانەی هەیە، یەکێک لەوانە سەکۆی 41ـە کە هی "سەلیم ئەحمەدە"، ئێستا پڕە لە نەوت،  ڕۆژانە 500 هەزار بۆ یەک ملیۆن بەرمیل نەوتی لێ فرۆشراوە، ئەمە بە قسەی عەلی شەداد، ئەندامی لیژنەی نەوت و وزە لە پەرلەمانی عێڕاق.

لێدوانی فەرمی: سەرچاوەیەکی ئەمنی باڵا بە ئاڤای وت، "نزیکەی 10 ڕۆژە کەس ناوێرێت نەوت لەو سەکۆیە بکرێت، هەموو خەزانەکان پڕ بوون. تەنانەت چەند ڕۆژێکە کەشتییەک بە ناوی ستیلە، کە زیاتر لە 30 هەزار تۆن نەوتی خاوی تێدایە لە سەکۆکە وەستاوە، نازانێت لە کوێ نەوتەکەی خاڵی بکات و کەسیش نەوتەکەی لێ ناکڕێت.

کاریگەریی و لێکەوتەکان: بەشێک لە پەرلەمانتاران و شارەزایانی ئابووریی هۆشداری دەدەن لە کارکەوتنی ئەم سەکۆیە دەبێتە هۆی ئیفلیج بوونی بەشێک لە سیستمی هەناردەکردنی نەوتی عێراق و ڕۆژانە ملیۆنان دۆلاری زیانی بۆ حکومەت هەیە. دەشڵێن کاریگەریی ئەمنی و ئابووریی درێژخایەنی لێدەکەوێتەوە.

شارەزایانی ئابووری هۆشداری تووند دەدەن و پێیان وایە ئەمە مەترسیدارترین کێشەیە لە بواری نەوت لە مێژووی حکومەتی عێراق لەدوای 2003ـەوە، بەپێویستیشی دەزانن پێداچوونەوە بە شێواز و سیستەمی فرۆشتنی نەوت بکەن.